Slider

คณะกรรมการอาเซียนแห่งชาติ: กลไกระดับชาติกับการเข้าสู่การเป็นประชาคมอาเซียน

ภูมิหลัง
อาเซียนมีเป้าหมายที่จะก้าวสู่การเป็นประชาคมอาเซียนในปี 2558 โดยวิสัยทัศน์ร่วมผู้น าอาเซียนคือ การสร้างประชาคมอาเซียนที่มีขีดความสามารถในการแข่งขันสูง มีกฎเกณฑ์กติกาที่ชัดเจน และจะมีประชาชน เป็นศูนย์กลาง ในส่วนของประเทศไทยจึงได้มีกลไกระดับชาติขึ้น ซึ่งได้แก่ คณะกรรมการอาเซียนแห่งชาติ และ คณะกรรมการ/อนุกรรมการเพื่อการดำเนินการตามแผนงานจัดตั้งประชาคมอาเซียนในแต่ละเสาโดยมี
รายละเอียด ดังนี้

หน่วยงานที่ประสานเรื่องดังกล่าว:กระทรวงการต่างประเทศ
อำนาจหน้าที่

1. กำหนดหรือเสนอแนะนโยบายแนวทางและท่าทีของไทยในการเข้าร่วมกรอบความร่วมมืออาเซียน
2. ประสานนโยบายและท่าทีในการดำเนินการต่าง ๆ ในกรอบความร่วมมืออาเซียน
3. เตรียมความพร้อมให้หน่วยงานต่าง ๆ ในการเร่งรัดกระบวนการสร้างประชาคมอาเซียน
4. แต่งตั้งคณะอนุกรรมการและคณะท างานต่าง ๆ ได้ตามความจำเป็นและเหมาะสม ซึ่งอาจ
ประกอบด้วยผู้ทรงคุณวุฒิและผู้แทนประชาสังคม
5. ดำเนินการอื่น ๆ ตามที่คณะรัฐมนตรีมอบหมาย

องค์ประกอบคณะกรรมการอาเซียนแห่งชาติประกอบด้วยหน่วยงานต่างๆ ที่มีหน้าที่ความรับผิดชอบ
เกี่ยวข้องกับการด าเนินงานในแต่ละเสาและผู้แทนของภาคเอกชนเพื่อให้ความเห็นของภาคธุรกิจด้วย
1. รัฐมนตรีว่าการกระทรวงการต่างประเทศ ประธานกรรมการ
2. ปลัดกระทรวงการต่างประเทศ หรือผู้แทน กรรมการและเลขานุการ
3. ปลัดกระทรวงกลาโหม หรือผู้แทน กรรมการ
4. ปลัดกระทรวงการคลัง หรือผู้แทน กรรมการ
5. ปลัดกระทรวงการท่องเที่ยวและกีฬา หรือผู้แทน กรรมการ
6. ปลัดกระทรวงการพัฒนาสังคมและความมั่นคงของมนุษย์ หรือผู้แทน กรรมการ
7. ปลัดกระทรวงเกษตรและสหกรณ์ หรือผู้แทน กรรมการ
8. ปลัดกระทรวงคมนาคม หรือผู้แทน กรรมการ
9. ปลัดกระทรวงทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อม หรือผู้แทน กรรมการ
10. ปลัดกระทรวงดิจิทัลเพื่อเศรษฐกิจและสังคม หรือผู้แทน กรรมการ
11. ปลัดกระทรวงพลังงาน หรือผู้แทน กรรมการ
12. ปลัดกระทรวงพาณิชย์ หรือผู้แทน กรรมการ
13. ปลัดกระทรวงมหาดไทย หรือผู้แทน กรรมการ
14. ปลัดกระทรวงยุติธรรม หรือผู้แทน กรรมการ
15. ปลัดกระทรวงแรงงาน หรือผู้แทน กรรมการ
16. ปลัดกระทรวงวัฒนธรรม หรือผู้แทน กรรมการ
17. ปลัดกระทรวงวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี หรือผู้แทน กรรมการ
18. ปลัดกระทรวงศึกษาธิการ หรือผู้แทน กรรมการ
19. ปลัดกระทรวงสาธารณสุข หรือผู้แทน กรรมการ
20. ปลัดกระทรวงอุตสาหกรรม หรือผู้แทน กรรมการ
21. ปลัดส านักนายกรัฐมนตรี หรือผู้แทน กรรมการ
22. เลขาธิการคณะกรรมการกฤษฎีกา หรือผู้แทน กรรมการ
23. เลขาธิการสภาความมั่นคงแห่งชาติ หรือผู้แทน กรรมการ
24. เลขาธิการคณะกรรมการพัฒนาเศรษฐกิจและสังคมแห่งชาติ หรือผู้แทน กรรมการ
25. เลขาธิการคณะกรรมการข้าราชการพลเรือน หรือผู้แทน กรรมการ
26. เลขาธิการคณะกรรมการพัฒนาระบบราชการ หรือผู้แทน กรรมการ
27. เลขาธิการคณะกรรมการป้องกันและปราบปรามยาเสพติด หรือผู้แทน กรรมการ
28.อธิบดีกรมประชาสัมพันธ์หรือผู้แทน กรรมการ
29. นายกสมาคมอาเซียน-ประเทศไทย หรือผู้แทน กรรมการ
30. ประธานสภาหอการค้าแห่งประเทศไทย หรือผู้แทน กรรมการ
31. ประธานสภาอุตสาหกรรมแห่งประเทศไทย หรือผู้แทน กรรมการ
32. ประธานสมาคมธนาคารไทย หรือผู้แทน กรรมการ
33.อธิบดีกรมอาเซียน กรรมการและผู้ช่วยเลขานุการ
34. รองอธิบดีกรมอาเซียน กรรมการและผู้ช่วยเลขานุการ
35. รองอธิบดีกรมอาเซียน กรรมการและผู้ช่วยเลขานุกา

สถานะล่าสุดudhr60.org
คณะกรรมการอาเซียนแห่งชาติจะมีการประชุมอย่างสม่ าเสมอ ประมาณปีละ 3 ครั้ง เพื่อแลกเปลี่ยน
ข้อมูลและความเห็นเกี่ยวกับการด าเนินงานของแต่ละฝ่าย และทิศทางการดำเนินงานในอนาคต โดยว่างเว้นการประชุมไปในปี 2557 เนื่องจากรัฐบาลได้แต่งตั้งคณะกรรมการศูนย์อ านวยการเตรียมความพร้อมประเทศ ไทยเข้าสู่ประชาคมอาเซียนขึ้นมาเฉพาะกาลเพื่อกำกับดูแลการเตรียมความพร้อมของไทยอย่างใกล้ชิด

เมื่ออาเซียนได้ก้าวเข้าสู่การเป็นประชาคมแล้ว จึงถือว่าภารกิจของคณะกรรมการศูนย์อำนวยการฯ
ได้เสร็จสิ้นลงไปด้วย นายกรัฐมนตรีได้มีบัญชาเห็นชอบให้น าคณะกรรมการอาเซียนแห่งชาติกลับมาเป็นกลไก  หลักในการขับเคลื่อนการดำเนินการของไทยในกรอบอาเซียน รวมทั้งให้จัดตั้งคณะอนุกรรมการ 6 คณะ ได้แก่
คณะอนุกรรมการประชาคมการเมืองและความมั่นคงอาเซียน คณะอนุกรรมการประชาคมเศรษฐกิจอาเซียนคณะอนุกรรมการประชาคมสังคมและวัฒนธรรมอาเซียน คณะอนุกรรมการประชาสัมพันธ์ประชาคมอาเซียน
คณะอนุกรรมการกฎหมายรองรับประชาคมอาเซียน และคณะอนุกรรมการประสานงาน กลั่นกรองและ ขับเคลื่อนประชาคมอาเซียน ซึ่งคณะรัฐมนตรีได้มีมติเมื่อวันที่ 31 พฤษภาคม 2559 รับทราบแนวทางในการ ทบทวนกลไกข้างต้นแล้ว
รัฐมนตรีว่าการกระทรวงการต่างประเทศได้เป็นประธานการประชุมคณะกรรมการอาเซียนแห่งชาติ ครั้งที่ 1/2559 เมื่อวันที่ 4 กรกฎาคม 2559 ณ กระทรวงการต่างประเทศ โดยที่ประชุมได้มีมติเห็นชอบร่าง องค์ประกอบคณะอนุกรรมการ 5 คณะ และรับทราบสถานะล่าสุดในการทาบทามหน่วยงานที่เกี่ยวข้องเพื่อ จัดตั้งคณะอนุกรรมการประสานงาน กลั่นกรองและขับเคลื่อนประชาคมอาเซียน รวมทั้งเห็นชอบให้ปรับปรุง องค์ประกอบคณะกรรมการอาเซียนแห่งชาติตามที่กระทรวงการต่างประเทศเสนอ และให้จัดตั้งคณะทำงาน จัดทำยุทธศาสตร์ไทยต่อประชาคมอาเซียน พ.ศ. 2559-2563 นอกจากนี้ ที่ประชุมยังได้ติดตามความคืบหน้า การปฏิบัติตามข้อเสนอของนายกรัฐมนตรีในการประชุมสุดยอดอาเซียน ครั้งที่ 27 และแลกเปลี่ยนข้อคิดเห็น เกี่ยวกับการเฉลิมฉลองครบรอบ 50 ปีการจัดตั้งอาเซียนในปี 2560 และการเตรียมการเป็นประธานอาเซียน
ของไทยในปี 2560

ล่าสุด รัฐมนตรีว่าการกระทรวงการต่างประเทศได้เป็นประธานการประชุมคณะกรรมการอาเซียนแห่งชาติ ครั้งที่ 1/2560เมื่อวันที่ 24 มีนาคม 2560 ณ กระทรวงการต่างประเทศ โดยที่ประชุมได้รับทราบผลการ ดำเนินงานของคณะอนุกรรมการ 6 คณะได้แก่ คณะอนุกรรมการประชาคมการเมืองและความมั่นคงอาเซียน คณะอนุกรรมการประชาคมเศรษฐกิจอาเซียน คณะอนุกรรมการประชาคมสังคมและวัฒนธรรมอาเซียน คณะอนุกรรมการกฎหมายรับรองประชาคมอาเซียน คณะอนุกรรมการประชาสัมพันธ์ประชาคมอาเซียน และ คณะอนุกรรมการว่าด้วยความเชื่อมโยงระหว่างกันในอาเซียน ซึ่งได้จัดตั้งเพิ่มเติมเมื่อวันที่ 24 กุมภาพันธ์ 2560รวมถึงได้หารือถึงผลการด าเนินงานและการผลักดันให้ความตกลงต่าง ๆ ภายในอาเซียนเกิดผล อย่างเป็นรูปธรรม แลกเปลี่ยนข้อคิดเห็นด้านปัญหาอุปสรรคเพื่อหาทางแก้ไขหรือหาทางออกในระดับภูมิภาค พร้อมทั้งรับทราบผลการระดมสมองเพื่อรับฟังข้อคิดเห็นและค าแนะน าที่เป็นประโยชน์จากภาคส่วนต่าง ๆอาทิ ฝ่ายนิติบัญญัติภาคประชาสังคม ผู้ทรงคุณวุฒินักวิชาการและศูนย์อาเซียนศึกษาทั่วประเทศ เพื่อผลักดัน ให้ประชาคมอาเซียนเป็นประชาคมที่สะท้อนความต้องการของประชาชนอย่างแท้จริง นอกจากนี้ ที่ประชุม ยังได้หารือเกี่ยวกับการทบทวนความคืบหน้าของประชาคมอาเซียนในมิติต่าง ๆเพื่อเตรียมส าหรับการประชุม สุดยอดอาเซียนครั้งที่30 ที่จะจัดขึ้นในวันที่29เมษายน 2560 ณ กรุงมะนิลาการร าลึกถึง50 ปีการก่อตั้ง อาเซียน รวมทั้งการเตรียมการเป็นประธานอาเซียนของไทยในปี2562 ด้วย

ความรู้เกี่ยวกับประชาคมอาเซียน

ความรู้เกี่ยวกับประชาคมอาเซียน

10 ประเทศอาเซียน
10 ประเทศอาเซียน

ความเป็นมาของอาเซียน
สมาคมประชาชาติแห่งเอเชียตะวันออกเฉียงใต้ (Association of Southeast Asian Nations หรือ ASEAN) ก่อตั้งขึ้นโดยปฏิญญากรุงเทพ (Bangkok Declaration) หรือ ปฏิญญาอาเซียน (ASEAN Declaration) เมื่อวันที่ 8 สิงหาคม 2510 โดยมีประเทศสมาชิก 5 ประเทศ ประกอบด้วย อินโดนีเซีย มาเลเซีย ฟิลิปปินส์ สิงคโปร์ และไทย
เพื่อส่งเสริมความร่วมมือทางด้านการเมือง เศรษฐกิจและสังคม ของประเทศในภูมิภาคเอเชียตะวันออกเฉียงใต้ ต่อมามีประเทศสมาชิกเพิ่มเติม ได้แก่ บรูไนดารุส-ซาลาม เวียดนาม ลาว เมียนมาร์ และกัมพูชา ตามลำดับ จึงทำให้ปัจจุบันอาเซียน มีสมาชิก 10 ประเทศ

“อาเซียน” สู่การเป็นประชาคมอาเซียน ในปี 2558
ปัจจุบัน บริบททางการเมือง เศรษฐกิจ และสังคม รวมทั้งความสัมพันธ์ระหว่างประเทศได้เปลี่ยนแปลงไปอย่างมาก ทำให้อาเซียนต้องเผชิญ สิ่งท้าทายใหม่ๆ อาทิ โรคระบาด การก่อการร้าย ยาเสพติด การค้ามนุษย์ สิ่งแวดล้อม ภัยพิบัติ อีกทั้ง ยังมีความจำเป็นต้องรวมตัวกันเพื่อเพิ่มอำนาจต่อรองและขีดความสามารถทางการแข่งขันกับประเทศในภูมิภาคใกล้เคียง และในเวทีระหว่างประเทศ ผู้นำอาเซียนจึงเห็นพ้องกันว่า อาเซียนควรจะร่วมมือกันให้เหนียวแน่น เข้มแข็ง และมั่นคงยิ่งขึ้น จึงได้ประกาศ “ปฏิญญาว่าด้วยความร่วมมือในอาเซียน ฉบับที่ 2” (Declaration of ASEAN Concord II) ซึ่งกำหนดให้มีการสร้างประชาคมอาเซียนที่ประกอบไปด้วย 3 เสาหลัก ได้แก่
– ประชาคมการเมืองและความมั่นคงอาเซียน (ASEAN Political and Security Community – APSC) มุ่งให้ประเทศกลุ่มสมาชิกอยู่ร่วมกันอย่างสันติสุข แก้ไขปัญหาระหว่างกันโดยสันติวิธี มีเสถียรภาพและความมั่นคงรอบด้าน เพื่อความมั่นคงปลอดภัยของเหล่าประชาชน
– ประชาคมเศรษฐกิจอาเซียน (ASEAN Economic Community – AEC) มุ่งเน้นให้เกิดการรวมตัวกันทางเศรษฐกิจ และความสะดวกในการติดต่อค้าขายระหว่างกัน เพื่อให้ประเทศสมาชิกสามารถแข่งขันกับภูมิภาคอื่นๆได้โดย
– ประชาคมสังคมและวัฒนธรรมอาเซียน (ASEAN Socio – Cultural Community – ASCC) มุ่งหวังให้ประชากรอาเซียนมีสภาพความเป็นอยู่ที่ดี มีความมั่นคงทางสังคม มีการพัฒนาในทุกๆ ด้าน และมีสังคมแบบเอื้ออาร โดยจะมีแผนงานสร้างความร่วมมือ 6 ด้าน คือ การพัฒนาทรัพยากรมนุษย์ การคุ้มครองและสวัสดิการสังคม สิทธิและความยุติธรรมทางสังคม ความยั่งยืนด้านสิ่งแวดล้อม การสร้างอัตลักษณ์อาเซียน การลดช่องว่างทางการพัฒนา
ซึ่งต่อมาผู้นำอาเซียนได้ตกลงให้มีการจัดตั้งประชาคมอาเซียนให้แล้วเสร็จเร็วขึ้นมาเป็นภายในปี 2558

ประชาคมอาเซียน คือ
ประชาคมอาเซียน (ASEAN Community) คือ การรวมตัวของกลุ่มประเทศสมาชิกอาเซียนให้เป็นชุมชนที่มีความแข็งแกร่ง สามารถสร้างโอกาสและรับมือส่งท้าท้าย ทั้งด้านการเมืองความมั่นคง เศรษฐกิจ และภัยคุกคามรูปแบบใหม่ โดยสมาชิกในชุมชนมีสภาพความเป็นอยู่ที่ดี สามารถประกอบกิจกรรมทางเศรษฐกิจได้อย่างสะดวกมากยิ่งขึ้น และสมาชิก ในชุมชนมีความรู้สึกเป็นอันหนึ่งอันเดียวกัน

จุดประสงค์หลักของอาเซียน
ปฏิญญากรุงเทพฯ ได้ระบุวัตถุประสงค์สำคัญ 7 ประการของการจัดตั้งอาเซียน ได้แก่
1. ส่งเสริมความร่วมมือและความช่วยเหลือซึ่งกันและกันในทางเศรษฐกิจ สังคม วัฒนธรรม เทคโนโลยี วิทยาศาสตร์ และการบริหาร
2. ส่งเสริมสันติภาพและความมั่นคงส่วนภูมิภาค
3. เสริมสร้างความเจริญรุ่งเรืองทางเศรษฐกิจพัฒนาการทางวัฒนธรรมในภูมิภาค
4. ส่งเสริมให้ประชาชนในอาเซียนมีความเป็นอยู่และคุณภาพชีวิตที่ดี
5. ให้ความช่วยเหลือซึ่งกันและกัน ในรูปของการฝึกอบรมและการวิจัย และส่งเสริมการศึกษาด้านเอเชียตะวันออกเฉียงใต้
6. เพิ่มประสิทธิภาพของการเกษตรและอุตสาหกรรม การขยายการค้า ตลอดจนการปรับปรุงการขนส่งและการคมนาคม
7. เสริมสร้างความร่วมมืออาเซียนกับประเทศภายนอก องค์การ ความร่วมมือแห่งภูมิภาคอื่นๆ และองค์การระหว่างประเทศ